آشنایی با مرغ جهادی:
یکی از گونه های پرطرفدار و تخمگذار مرغ که قابل پرورش در روستا و سالم میباشد، مرغ جهادی است که به عنوان مرغ بومی اصلاح نژاد شده نیز شناخته میشود. این مرغ توانایی تولید ۲۰۰ الی ۳۰۰ تخم در هر فصل را دارد و به دلیل اصلاح نژاد چهار مرحله ای که روی آن صورت گرفته یک گزینه عالی برای راه اندازی سالن پرورش مرغ تخمگذار گرفته میشود.
مرغ جهادی در واقع یک نوع مرغ دورگه است که از جفتگیری نژادهای خارجی با مرغ بومی ایرانی مخصوصا گلپایگانی به وجود آمده و به دلیل اصلاح نژادهای چند مرحله ای صورت گرفته روی آن، توانایی تخم گذاری بالایی پیدا کرده است. این مرغ در رنگ های مختلف قهوه ای، سفیر و ترکیبی از رنگ های مختلف وجود دارند.
امروزه توسط پرورش دهنده های مختلفی به بازار عرضه میشوند اما الزاما یک مرغ جهادی واقعی توسط جهاد کشاورزی عرضه میشود. سایر مرغ های عرضه شده با نام جهادی، از این دسته خارج بوده و صرفا یک مرغ دورگه یا بومی ایرانی است.
علت نامگذاری مرغ های اصلاح نژاد شده به نام مرغ جهادی، به چندین سال پیش مربوط میشود، یعنی زمانی که جهاد کشاورزی اقدام به اصلاح نژاد، تکثیر و پخش این نژاد میکرد.
مرغ اصلاح نژاد شده و واقعی جهادی قیمت بالاتری نسبت به سایر مرغ ها دارد و علت این تفاوت قیمت، هزینه ها و زمانی است که صرف تقویت این نژاد شده است.
معمولا مرغ ها در سن ۵ الی ۷ ماهگی به سن بلوغ رسیده و آماده تخم گذاری میشوند، تخم گذاری از اواسط فروردین آغاز شده و تا اواسط شهریور ادامه می یابد. اما در مورد مرغ جهادی این دوره طولانی تر است و ممکن است تا اواخر مهرماه نیز ادامه داشته باشد. همین موضوع سبب تولید تعداد بالایی تخم در این نژاد شده است. تخم مرغ جهادی فروش خوبی در بازار دارد و به خوبی شناخته شده است. بنابراین نگرانی از بابت فروش تخم وجود نخواهد داشت. از آن جایی که این نژاد برای تولید تخم اصلاح نژاد شده است بنابراین نباید انتظار وزن گیری بالایی از آن داشته باشیم. اما پس از پایان دوره تخم گذاری و افزایش سن، میتوان از گوشت آن استفاده کرد، در صورت استفاده از جیره غذایی مرغ گوشتی و مکمل ها میتوان تا حدی به افزایش وزن آن ها کمک کرد.
مرغ دورگه جهادی و مرغ محلی معمولا رنگ های مختلفی دارند ولی عمدتا مرغابی که در محیط کارخانه به عنوان مرغ مادر نگهداری میشوند سفیدرنگ و دارای تاج و ریش کوتاهی به رنگ قرمز یا صورتی می باشد که ترکیب رنگ جالبی را نمایانگر است. پر جنب و جوشی از ویژگی های بارز اخلاقی آنان است. در واقع به همین مرغابی که ممکن است افراد در حیاط خانه خود نگهداری کنند یا در روستا نگهداری میشوند و در رنگ های مختلف وجود دارند مرغ تخم گذار بومی میگویند. این مرغ ها دارای جثه ای متوسط و گاهی رو به درشت و تپل است این نژاد به علت تخمگذاری فراوان غذای زیادی به مصرف میرساند البته تجمع چربی در بدن مرغ میتواند در تخم گذاری اختلال ایجاد کند. مرغ تخمگذار از ناحیه لگن کمی بزرگ تر لز سایر نژادها میباشد و به مقدار ۲ انگشت بین استخوان های لگن مرغ تخم گذار فاصله وجود دارد و این عارضه به دلیل تخم گذاری روزانه است. ریزش پرعارضه دیگری است که احتمال دارد مرغ بومی تخم گذار بعد از یک دوره تخمگذاری به آن دچار شود که با برنامه غذایی کامل و منظم قابل پیشگیری و درمان است. فواصل زمانی بین ریزش پر میتواند نشانگر طول دوره تخم گذاری مرغ بومی تخمگذار شما باشد. عارضه ریزش تنها به دلیل تخم گذاری فراوان و کمبود ویتامین حادث نمیشود و ممکن است علل خطرناک دیگری چون بیماری و انگل داشته باشد. تغییرات فصلی و آب و هوایی نیز بر این امر بی تاثیر نخواهد بود.

برای،شروع تولید مثل نیاز است که ابتدا جوجه ها بالغ شوند که قابلیت تولیدمثل بیابند، جوجه های دورگه جهادی در سنین ۶ تا ۷ ماهگی کاملا بالغ شده و شروع به تولیدمثل مینمایند، در این شرایط جوجه مرغ ۶ ماهه دورگه جهادی حتی اگر خروسی در دسترس س نداشته باشد کم کم شروع به تخم گذاری مینمایند اما تخم ها تنها مصرف خوراکی داشته و فاقد نطفه است. اگر مرغ و خروس در کنار هم باشند در فصل جفتگیری که اوج آن را در بهار مشاهده میکنید جفت گیری کرده و مرغ دورگه جهادی شروع به تخمگذاری نطفه دار میکند این مرغ در طول سال چندین دوره تخمگذاری را پشت سر مینهد و مانند نژادهای دیگر کرچ شده و به همان ترتیب طبیعی جوجه تولید میکند اما تفاوت مهمی که او را در قیاس با سایر نژاد ها بیش تر مورد توجه قرار داده است تخم گذاری روزانه است. مرغ دورگه جهادی و مرغ تخم گذار بومی روزانه یک عدد تخم میگذارد. افرادی که به قصد تولید و فروش تخم مرغ این دو نژاد را پرورش میدهند معمولا خروس آن را نگه نمیدارند چرا که تخممرغی که به مصرف خوراکی میرسد تفاوتی نمیکند که نطفه دار باشد یا بدون نطفه اما اگر قصد تولید و فروش تخم نطفه دار مرغ بومی یا دورگه جهادی را دارید حتما به ازای هر ۴ مرغ یک خروس نگه دارید تا تخم ها نطفه دار شده و قابلیت تبدیل به جوجه را داشته باشند. اگر به صورت انبوه و گله ای به نگهداری از مرغ دورگه جهادی میپردازید حتما هر یک از آن ها در سوله برای خود آشیانه ای داشته باشد که در آن تخم گذاری کنند اما اگر در منزل یا باغ و باغچه مرغ نگه میدارید در هنگام تخمگذاری جای جای آن محیط را گشته تا برای خود ماننی یافته و تخم گذاری نماید، او ترجیح میدهد محیطی ساکت و امن با بستری نرم برای تخم گذاری انتخاب کند و معمولا تا پایان دوره تخم گذاری با این هدف که تخم ها در یک محل جمع شده تا در زمان کرچ روی آن ها بخوابد، مکان تخمگذاری را تغییر نمیدهد. برای جلوگیری از شکستن تخم مرغ ها پس از آن که مرغ تخم گذاشت آن را بردارید و اگر قصد جوجه کشی از آن را دارید در مکانی با دمای مناسب نگهداری کنید ( تخم نطفه دار در یخچال و یا در محیطی با دمای بالا کارایی خود را از دست میدهد و دمای نامتعادل موجب از بین رفتن نطفه میشود.) پس از پایان دوره تخم گذاری مرغ به گوشه ای میخزد و در همان جا با این تصور که بر روی تخم های خود خوابیده است باقی میماند شاید به نظرتان خنده دار و شاید هم جالب بیاید که حتی اگر تخم مرغی در بستر مرغ وجود نداشته باشد باز هم مرغ در همان جا ثابت مینشیند، علت این حرکت کاملا غریزی میباشد. مرغ به صورت طبیعی و از روی غریزه دست به این حرکت می،تد البته که با گذشت چند روز اگر تخمی در بستر خود نبیند دوره کرچ سریع تر به پایان خواهد رسید و از آشیانه ای که برای خود در نظر گرفته خارج میشود و پس از مدتی مجددا شروع به تخم گذاری مینماید. برای جوجه کشی سنتی از تخمنطفه دار مرغ دورگه جهادی و مرغ بومی یک بستر با اندازه متناسب و راحت تهیه کرده و آن را با خاک اره پر نمایید. تخم های نطفه دار را به اندازه ظرفیت جثه مرغ کرچ در بستر بچینید و مرغ را روی آن ها قرار دهید. در این دوره تغییرات رفتاری جالبی در مرغ ظاهر خواهد شد. از آن جا که در این دوران دمای تخم ها باید بالا و ثابت باشد درجه حرارت بدن مرغ افزایش پیدا کرده و برای ثبوت آن وعده های غذایی مرغ به دو بار در هفته تقلیل پیدا میکند تا مرغ مجبور نباشد که بستر را برای تغذیه ترک نماید و حتی مدفوع خود را در تمام این مدت نگاه داشته و در همان مدت کوتاهی که برای تغذیه خارج میشود عمل دفع را نیز انجام میدهد که به دلیل ماندگاری طولانی مدت در روده مرغ بسیار بدبو تر خواهد بود. پس از گذشت ۲۱ روز جوجه ها از تخم بیرونمی آیند. و حیات خود را آغاز میکنند پس از این تمام اعمال را به صورت تقلید وارانه از مادر انجام میدهند، وقتی احساس خطر میکنند به مرغ مادر پناه برده و به زیر بال و پر مرغ میروند گاهی اوقات تعداد جوجه ها به قدری زیاد است که مرغ قادر به نشستن نبوده و برای این که بتواند تمام جوجه ها را زیر بال و پر خود نگه دارد تا از خطر احتمالی و باران و هوای سرد مصون بمانند، مجبور است ساعت ها سر پا بایستد.
جوجه کشی صنعتی چیزی سوای جوجه کشی سنتی نبوده و کاملا متفاوت است و از سرعت بیشتری برخوردار است در این متد دیگر محدودیتی از بابت تعداد تخم نطفه دار وجود ندارد و شما به هر تعدادی که بخواهید میتوانید تخم نطفه دار درون دستگاه بچینید و حتی میتوانید تخم نطفه دار نژادهای مختلف را درون یک دستگاه گذاشته و در یک دوره، جوجه کشی نماید، از طرفی عدم وجود محدودیت به دلیل وجود دستگاه های جوجه کشی در اندازه ها و ظرفیت های متفاوت است، این دستگاه ها از ظرفیت ۱۲ تایی شروع شده و تا ۱۰۰۰۰ تایی ادامه دارد. محلی را به نصب دستگاه جوجه کشی اختصاص دهید این محل بایستی متناسب با تعداد جوجه ها باشد علاوه بر این اگر قصد تاسیس یک مرغداری را دارید بایستی امکانات بیشتری فراهم نمایید که در جای خود در رابطه با اصول و شرایط محل نگهداری از مرغ دو رگه جهادی سخن خواهیم گفت. پس از تاسیس مکان و تهیه دستگاه جوجه کشی، به تعداد لازم تخم نطفه دار دو رگه جهادی و بومی تهیه کنید تا با مشکلاتی از قبیل فساد تخم عدم وجود نطفه، شکستگی، عدم تحویل به موقع و... مواجه نشوید.
برای شروع دستگاه جوجه کشی را به صورت خالی روشن کنید و دمای آن را مانند دوره ستر روی ۳۷/۵ درجه سانتی گراد و رطوبت را روی ۵۸ درصد تنظیم نمایید و بگذارید ۲۴ ساعت در این حالت روشن بماند تا کالیبره شود. پس از آن تخم های نطفه دار دو رگه جهادی را با احتیاط درون دستگاه قرار دهید این دستگاه مانند مرغ کرچ عمل کرده و محیط بدن مادر را برای تخم ها شبیه سازی میکند. پس از چیدن تخم ها دوره حساس ۱۸ روزه ستر آغاز میشود در این دوره تخم ها درون دستگاه قرار گرفته تا نطفه ها به جنین تبدیل شده و جنین نیز به جوجه کامل تبدیل شود، دستگاه به طور اتومات و خودکار در دوره ستر مانند مرغی که تخم های خود را با منقار میچرخاند و جا به جا میکند تا حرارت و رطوبت کافی به تمام قسمت های آن برسد، تخم ها را به آرامی میچرخاند. با اتمام دوره ۱۸ روزه ستر دوره ۳ روزه هچ آغاز میشود در این دوره جوجه ها از تخم بیرون می آیند و باید دمای دستگاه را به ۳۶ درجه سانتی گراد کاهش دهید و رطوبت را به ۶۰ درصد برسانید تا شرایط محیطی جدیدی برای زیستن جوجه ها فراهم آید. در این دوره از لامپ مادر به منظور شبیه سازی بدن مرغ مادر برای جوجه ها استفاده کنید.
در دنیای نوین و از زمانی که زندگی روستایی جای خود را به زندگی شهری داده است افراد بیش از پیش به فکر پیشرفت مالی و اقتصادی میباشند. برخی به جای یک شغل، دو یا چند شغله هستند و منابع درآمد مختلفی برای خود برگزیده، کسب و کارهای متفاوت و سودآوری را ایجاد میکنند. یکی از این مشاغل پرسود که از دیرباز و حتی از زمان زندگی روستایی مورد توجه بشر بوده تولید تخم است که از حالت سنتی به صورت صنعتی درآمده و سرعت بیش تری یافته است. برای تولید تخم مرغ به تعدادی مرغ تخم گذار نیاز دارید. مرغ ها دارای نژادهای مختلفی هستند این اختلاف نژاد تعیین کننده میزان تخم گذاری آن ها خواهد بود. مرغ های زینتی قادر به تخم گذاری با آمار بالا نیستند و صرفا به جهت تولیدمثل تخم گذاری میکنند و اغلب هم در اندازه های نسبتا کوچکی تخم مرغ تولید مینمایند. برای تولید تخممرغ به نژادی نیاز داریم که هر روز تخم گذاری نموده و در قبال میزان مصرف خوراکی که دارد تخم های بیشتر و درشت تری تولید نماید. این نژاد که به مرغ تخم گذار معروف است مرغ تخم گذار دورگه جهادی و مرغ محلی بومی نان دارد و اغلب کسانی که اطلاعات کافی در زمینه پرورش مرغ ندارند به آن ها مرغ معمولی میگویند.
جهت کسب اطلاعات بیشتر در مورد انواع تخم نطفه دار و تخم نطفه دار مرغ و تخم نطفه دار غاز و تخم نطفه دار قرقاول و تخم نطفه دار بوقلمون و تخم نطفه دار مرغ گوشتی و تخم نطفه دار طاووس با کارشناسان شرکت ایران جوجه در تماس باشید .